Erkenningstraject

De Erkenningscommissie Justitiële Interventies beslist welke interventies worden erkend en opgenomen in de databank Justitiële Interventies. Het erkenningstraject voor justitiële interventies bestaat uit vier stappen: • aanmelden • beschrijven • beoordelen • publiceren. Bij het indienen van uw interventie krijgt u ondersteuning van het Nederlands Jeugdinstituut, Movisie of het Trimbos-instituut. Welk instituut u begeleidt, hangt af van de doelgroep van uw interventie.

Aanmelden van uw interventie

Bent u eigenaar of ontwikkelaar van een interventie die gericht is op het voorkomen van crimineel gedrag of recidive door kinderen, jongeren of volwassenen en wilt u deze laten beoordelen op kwaliteit en effectiviteit? Meldt uw interventie dan aan via de button hier rechtsboven op de pagina. 

Inclusiecriteria

Niet alle interventies komen in aanmerking voor beoordeling door de Erkenningscommissie Justitiële Interventies. Om in aanmerking te komen moet een interventie voldoen aan de volgende inclusiecriteria:

  • De interventie heeft een planmatige en doelgerichte aanpak
  • De interventie wordt uitgevoerd in Nederland
  • Er is een Nederlandstalige handleiding beschikbaar
  • Er is een procesevaluatie beschikbaar
  • U bent de eigenaar of licentiehouder van de interventie

Op basis van het materiaal en de inclusiecriteria beslist het secretariaat van de erkenningscommissie of uw interventie in aanmerking komt voor beoordeling door de commissie.

Staat uw interventie nog niet op papier? De publicatie Hoe schrijf ik een handboek helpt u bij het beschrijven van uw interventie.

Beschrijven van uw interventie

Als uw interventie in aanmerking komt voor beoordeling, dan gaat u deze beschrijven in een speciaal daarvoor bestemd werkblad. De onderdelen in dit werkblad volgen de erkenningscriteria die de commissie hanteert. Er is bij dit werkblad ook een handleiding beschikbaar.

Ondersteuning

Bij het beschrijven van uw interventie krijgt u van een medewerker van het Nederlands Jeugdinstituut, Movisie of het Trimbos-instituut praktische ondersteuning. We lezen met u mee en geven feedback op het ingevulde werkblad. Aan deze ondersteuning zijn geen kosten verbonden.

Aanvullend bieden de instituten tegen betaling ook uitgebreide ondersteuning bij het beschrijven, onderbouwen of verbeteren van uw interventie. Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Marie-Christine van der Veldt, via info@justitieleinterventies.nl.

Beoordelen van uw interventie door de erkenningscommissie

Als het werkblad volledig is ingevuld, kunt u de interventie laten agenderen bij de Erkenningscommissie Justitiële Interventies. U vult daarvoor het formulier Aanvraag beoordeling interventie in. Met dit formulier geeft u het Nederlands Jeugdinstituut, Movisie of het Trimbos-instituut toestemming om het werkblad en de documentatie van de interventie naar de erkenningscommissie te sturen.

De toestemming geldt eveneens voor de publicatie van het oordeel van de erkenningscommissie op de website Justitieleinterventies.nl en in de databanken van het Nederlands Jeugdinstituut, Movisie en het Trimbos-instituut.

Niveaus van erkenning

De erkenningscommissie beoordeelt of de interventie in voldoende mate voldoet aan de criteria voor erkenning. Op grond daarvan wordt de interventie wel of niet erkend. Er zijn vier niveaus waarop de commissie een interventie kan erkennen:

  • Goed onderbouwd
  • Effectief volgens:
    • eerste aanwijzingen voor effectiviteit
    • goede aanwijzingen voor effectiviteit
    • sterke aanwijzingen voor effectiviteit

Onder voorbehoud erkend

De erkenningscommissie kan uw interventie ook ‘onder voorbehoud’ erkennen. Dit gebeurt als de commissie vindt dat u enkele aanvullingen of wijzigingen moet aanbrengen om volledig aan de criteria te voldoen. U krijgt een half jaar de tijd om deze aanpassingen te doen en uw interventie opnieuw voor te leggen aan de erkenningscommissie.

Criteria

Criteria voor 'goed onderbouwd'
In de beschrijving van de interventie zijn probleem, risico of thema, doelgroep, doelen, aanpak en randvoorwaarden helder beschreven. In de theoretische onderbouwing is de werkzaamheid van de interventie aannemelijk gemaakt met theorieën en empirische kennis. Voor een erkenning als ‘goed onderbouwd’ hoeft geen effectonderzoek beschikbaar te zijn. Een procesevaluatie is wel een vereiste.

Criteria voor 'effectief'
Voor een erkenning als ‘effectief’ gelden de criteria voor ‘goed onderbouwd’, aangevuld met criteria voor het uitgevoerde effectonderzoek.

Er zijn drie niveaus van effectiviteit:

  1. Eerste aanwijzingen voor effectiviteit
    Voor een erkenning op dit niveau moeten studies zijn uitgevoerd die eerste aanwijzingen geven voor het effect van de interventie (indicatieve bewijskracht). Het gaat bijvoorbeeld om goed uitgevoerd observationeel onderzoek, zoals casestudies en cohortstudies, of onderzoek gebaseerd op monitorgegevens. Het gaat om resultaten van de interventie waaruit blijkt dat gedrag, vaardigheden, cognities, gevoelens en dergelijke in voldoende mate zijn veranderd. Het onderzoek moet op verschillende locaties en met voldoende respons zijn uitgevoerd, met methoden en instrumenten die het doel van de interventie goed meetbaar maken.
  2. Goede aanwijzingen voor effectiviteit
    In dit geval wijst onderzoek uit dat bij de interventie het doel in voldoende mate wordt bereikt, terwijl dat doel niet of significant minder wordt bereikt zonder interventie of met de gebruikelijke aanpak. Het gaat dan bijvoorbeeld om quasi-experimenteel onderzoek, maar bijvoorbeeld ook om observationele onderzoeken die zeer goed uitgevoerd zijn, of timeseries-onderzoeken.
  3. Sterke aanwijzingen voor effectiviteit
    Op dit niveau is er voldoende onderzoek van voldoende kwaliteit om te mogen aannemen dat de interventie bij de doelgroep effectief is en beter werkt dan de gebruikelijke aanpak én dat dit toe te schrijven is aan de interventie (sterke bewijskracht). Hier hebben we het over gecontroleerd onderzoek zoals RCT’s en quasi-experimentele studies met een follow-up, maar ook over bijvoorbeeld meerdere N=1-studies en timeseries.

In de notitie Erkenning van interventies Criteria voor gezamenlijke kwaliteitsbeoordeling 2015-2018 zijn de criteria voor ‘goed onderbouwd’ en ‘effectief’ uitgewerkt. In de bijlage van die notitie staat een tabel met de criteria voor de bewijskracht van studies. De commissie gebruikt deze tabel als leidraad bij het beoordelen van effectonderzoek naar een interventie.

Bij de beoordeling van een justitiële interventie door de deelcommissie Justitiële interventies is de proximale uitkomst leidend: de interventie kan worden erkend als wordt uitgewerkt dat deze leidt tot een toename van relevante vaardigheden en/of afname van de dynamisch (veranderbare) criminogene omgevingsfactoren. In het werkblad wordt door de indiener het verband tussen bepaalde vaardigheden en/of omgevingsfactoren en het verminderen van recidive dan wel het bevorderen van maatschappelijke participatie en re-integratie onderbouwd met behulp van wetenschappelijke literatuur en sociale (veranderings)theorieën. Indien de interventie zich richt op het verbeteren van de maatschappelijke participatie en re-integratie wordt vervolgens het verband met het terugdringen van recidive aannemelijk gemaakt. Het gaat bij de beoordeling door de commissie dus om het aantonen van de proximale uitkomst en het aannemelijk maken van de distale uitkomst.  In de praktijk gaat dat in stappen. Tekort aan vaardigheden -> training -> toename vaardigheden (proximaal) -> minder recidive (distaal). Recidive/ minder geweldsdelicten, et cetera is de aannemelijk te maken einduitkomst (distaal), de rest zijn allemaal tussenstappen (proximaal) In een addendum is de redenering in twee voorbeelden uitgewerkt.

De oordelen van de commissie worden altijd mede bepaald door de expertise van de commissieleden. In het geval van de beoordeling van onderzoek geldt dus ook dat de commissie beredeneerd kan afwijken van de leidraad.

Uitvoerbaarheid

Voor implementatie van de interventie is informatie over de uitvoerbaarheid nuttig. Hiermee kunnen andere professionals inschatten of de interventie ook geschikt is om uit te voeren in de eigen organisatie. De erkenningscommissie geeft daarom ook een oordeel over de uitvoerbaarheid van uw interventie. Voor meer informatie: Criteria voor gezamenlijke kwaliteitsbeoordeling 2015-2018.

Geldigheidsduur van de erkenning

Interventies en de context waarin ze worden uitgevoerd, zijn voortdurend in ontwikkeling. Ook wordt er onderzoek naar de uitvoerbaarheid en effectiviteit van interventies gedaan. Een interventie is dus niet statisch, net zo min als gegevens over de kwaliteit en effectiviteit ervan. Daarom is het van belang om de toetsing regelmatig te herhalen.

Het oordeel van de Erkenningscommissie Justitiële Interventies is vijf jaar geldig. Daarna vindt er een nieuwe herbeoordeling plaats. Voor een herbeoordeling geldt dezelfde procedure als voor de eerste beoordeling van een interventie. Het secretariaat van de Erkenningscommissie Justitiële Interventies neemt contact met u op voordat de geldigheidsduur van het oordeel afloopt.

De interventies waarvan na vijf jaar geen herbeoordeling plaatsvindt, worden verwijderd uit de databank, zie het overzicht van verwijderde interventies.

Herbeoordeling voor afloop geldigheidsduur

U kunt een erkende interventie ook opnieuw indienen bij de erkenningscommissie voordat de geldigheidsduur van de erkenning afloopt. Dit is bijvoorbeeld een mogelijkheid voor interventies die een snelle ontwikkeling hebben doorgemaakt en op basis van nieuw onderzoek in aanmerking komen voor erkenning op een hoger niveau.

Publicatie van het oordeel

Na de commissievergadering ontvangt u per e-mail het oordeel. De uitgewerkte onderbouwing van het oordeel ontvangt u na vijf weken. Daarna publiceert het secretariaat van de erkenningscommissie een positief beoordeelde interventie op de website Justitiëleinterventies.nl, met een korte omschrijving, het oordeel en een link naar het werkblad. Interventies die niet worden erkend door de erkenningscommissie worden gepubliceerd in het overzicht niet erkende interventies op deze website.

Media

Ook communiceren wij over de nieuw erkende interventies via de volgende media:

  1. Twitter en Facebook
  2. Nieuwsbrief Jeugd (NJi)
  3. Nieuwsbrief Effectieve sociale interventies (Movisie)
  4. Nieuwsflits (Trimbos-instituut)